रेफ्रिजरेशन उपकरणांसाठी बेअरिंग निवडताना ६ घटकांचा विचार करणे आवश्यक आहे.
सर्व प्रकारच्या रोलिंग बेअरिंग्जची वैशिष्ट्ये वेगवेगळी असतात आणि ती विविध यंत्रसामग्रीच्या वेगवेगळ्या उपयोगांसाठी योग्य असतात. सामान्य परिस्थितीत,थ्रस्ट बेअरिंग्ज आणि अँग्युलर कॉन्टॅक्ट बेअरिंग्जजेव्हा बेअरिंगवर थ्रस्ट लोड असतो तेव्हा निवडले जातात;
बॉल बेअरिंग्जसामान्यतः उच्च-गतीच्या अनुप्रयोगांसाठी वापरले जातात आणि रोलर बेअरिंग्जचा वापर जड रेडियल भारांसाठी केला जातो.
१. यंत्रसामग्रीने व्यापलेली जागा आणि स्थितीबेअरिंग
यांत्रिक डिझाइनमध्ये, सामान्यतः प्रथम शाफ्टचा आकार निश्चित केला जातो आणि नंतर शाफ्टच्या आकारानुसार रोलिंग बेअरिंगची निवड केली जाते. लहान शाफ्टसाठी सामान्यतः बॉल बेअरिंग आणि मोठ्या शाफ्टसाठी रोलर बेअरिंग वापरले जातात. तथापि, जेव्हा मशीनच्या व्यासाच्या दिशेने बेअरिंगची निवड मर्यादित असते,नीडल रोलर बेअरिंग्ज, अतिरिक्त हलक्या आणि अति-हलक्या मालिकेतील बॉल किंवा रोलर बेअरिंग्ज निवडले जातात; जेव्हा मशीनमध्ये बेअरिंगची अक्षीय स्थिती मर्यादित असते, तेव्हा अरुंद किंवा अति-अरुंद मालिकेतील बॉल किंवा रोलर बेअरिंग्ज उपलब्ध असतात.
२. बेअरिंगवरील भाराचे परिमाण, दिशा आणि स्वरूप
बेअरिंग्जच्या निवडीमध्ये भार हा सर्वात महत्त्वाचा घटक असतो. रोलर बेअरिंग्जचा वापर जास्त भार सहन करण्यासाठी, बॉल बेअरिंग्जचा वापर हलका किंवा मध्यम भार सहन करण्यासाठी केला जातो, आणि कार्ब्युराइज्ड स्टील किंवा बेनाइट क्वेंच्डपासून बनवलेली बेअरिंग्ज धक्के आणि कंपनांचा भार सहन करण्यासाठी डिझाइन केलेली असतात.
भाराच्या क्रियेच्या दिशेनुसार, केवळ रेडियल भार सहन करताना, डीप ग्रूव्ह बॉल बेअरिंग्ज, सिलिंड्रिकल रोलर बेअरिंग्ज किंवा नीडल रोलर बेअरिंग्ज निवडले जाऊ शकतात. कमी प्रमाणात केवळ ॲक्सियल भार सहन करताना, थ्रस्ट बॉल बेअरिंग्ज निवडले जाऊ शकतात; जास्त प्रमाणात केवळ ॲक्सियल भारासाठी थ्रस्ट रोलर बेअरिंग्ज उपलब्ध आहेत. जेव्हा बेअरिंगवर रेडियल आणि ॲक्सियल असा एकत्रित भार येतो, तेव्हा सामान्यतः अँगल कॉन्टॅक्ट बॉल बेअरिंग्ज किंवा टेपर्ड रोलर बेअरिंग्ज वापरले जातात.
3.बेअरिंगची स्व-संरेखन कामगिरी
जेव्हा शाफ्टची मध्यरेषा बेअरिंग हाऊसिंगच्या मध्यरेषेपेक्षा वेगळी असते, तेव्हा कोनीय त्रुटी निर्माण होते, किंवा शाफ्टच्या दोन आधारांमधील अंतर जास्त असल्यामुळे आणि शाफ्टची दृढता कमी असल्यामुळे, बलामुळे तो सहज वाकतो किंवा कलतो. अशावेळी, उत्तम स्व-संरेखन क्षमता असलेले स्व-संरेखन बॉल किंवा स्व-संरेखन रोलर बेअरिंग आणि बाहेरील बॉल बेअरिंग निवडले जाऊ शकतात. जेव्हा शाफ्ट किंचित कलतो किंवा वाकतो, तेव्हाही ही बेअरिंग्ज सामान्यपणे कार्यरत राहतात.
बेअरिंगच्या स्व-संरेखन कामगिरीची गुणवत्ता ही त्याच्याद्वारे अनुमत असलेल्या भिन्न अक्षीयतेशी संबंधित आहे, आणि भिन्न अक्षीयतेचे मूल्य जितके जास्त असेल, तितकी स्व-संरेखन कामगिरी चांगली असते.
४. बेअरिंगची दृढता
बेअरिंगची दृढता म्हणजे बेअरिंगमध्ये एकक विरूपण निर्माण करण्यासाठी आवश्यक असलेल्या बलाचे प्रमाण होय. रोलिंग बेअरिंगचे लवचिक विरूपण खूप कमी असते आणि बहुतेक यंत्रसामग्रीमध्ये त्याचा विचार करण्याची आवश्यकता नसते, परंतु काही यंत्रसामग्रीमध्ये, जसे की मशीन टूल स्पिंडलमध्ये, बेअरिंगची दृढता हा एक महत्त्वाचा घटक असतो आणि सामान्यतः दंडगोलाकार आणि निमुळत्या रोलर बेअरिंगची निवड केली पाहिजे. कारण भार असताना हे दोन्ही प्रकारचे बेअरिंग रेसवेच्या बिंदू संपर्कात असतात, त्यामुळे त्यांची दृढता कमी असते.
याव्यतिरिक्त, आधाराची दृढता वाढवण्याचा उद्देश साध्य करण्यासाठी सर्व प्रकारच्या बेअरिंग्जवर पूर्वभार देखील टाकला जाऊ शकतो. उदाहरणार्थ,कोनीय संपर्क बॉल बेअरिंग्जआणि टेपर्ड रोलर बेअरिंग्जशाफ्टचे कंपन रोखण्यासाठी आणि सपोर्टची दृढता वाढवण्यासाठी, इन्स्टॉलेशनच्या वेळी त्यांना एकमेकांवर दाबण्यासाठी अनेकदा आगाऊ एक विशिष्ट अक्षीय बल लावले जाते. येथे हे लक्षात घेणे महत्त्वाचे आहे की प्रीलोडचे प्रमाण खूप जास्त नसावे. जेव्हा ते खूप जास्त असते, तेव्हा बेअरिंगचे घर्षण वाढते, तापमान वाढते आणि बेअरिंगच्या सेवा आयुष्यावर परिणाम होतो.
५. बेअरिंगचा फिरण्याचा वेग
प्रत्येक बेअरिंग मॉडेलची स्वतःची मर्यादित गती असते, जी आकार, प्रकार आणि रचना यांसारख्या भौतिक वैशिष्ट्यांवरून ठरवली जाते. मर्यादित गती म्हणजे बेअरिंगचा कमाल कार्यरत वेग (सामान्यतः r/min मध्ये). ही मर्यादा ओलांडल्यास बेअरिंगचे तापमान वाढते, वंगण कोरडे पडते आणि बेअरिंग अडकू शकते. वापरासाठी आवश्यक असलेली वेगाची श्रेणी कोणत्या प्रकारचे बेअरिंग वापरावे हे ठरवण्यास मदत करते. बहुतेक बेअरिंग उत्पादक त्यांच्या उत्पादन कॅटलॉगमध्ये त्यांच्या उत्पादनांचे अंतिम वेग मूल्य देतात आणि अनुभवाने हे सिद्ध झाले आहे की मर्यादित वेगाच्या ९०% पेक्षा कमी स्थितीत काम करणे अधिक चांगले आहे.
सर्वसाधारणपणे, जास्त वेगाच्या परिस्थितीत डीप ग्रूव्ह बॉल बेअरिंग्ज, अँगल कॉन्टॅक्ट बेअरिंग्ज आणि सिलिंड्रिकल रोलर बेअरिंग्ज निवडणे उचित ठरते; कमी वेगात, टेपर्ड रोलर बेअरिंग्ज ऐच्छिक असतात. टेपर्ड रोलर बेअरिंग्जचा अंतिम वेग साधारणपणे डीप ग्रूव्ह बॉल बेअरिंग्जच्या सुमारे ६५%, सिलिंड्रिकल रोलर बेअरिंग्जच्या ७०% आणि अँगल कॉन्टॅक्ट बॉल बेअरिंग्जच्या ६०% असतो. थ्रस्ट बॉल बेअरिंग्जची वेगमर्यादा कमी असते आणि त्यांचा वापर केवळ कमी वेगातच केला जाऊ शकतो.
६. बेअरिंग्ज बसवण्यासाठी आणि काढण्यासाठी हे सोयीस्कर आहे.
बेअरिंगचा प्रकार निवडताना, बेअरिंग बसवणे आणि काढणे सोयीचे आहे की नाही याचाही विचार करणे आवश्यक आहे, विशेषतः मोठ्या आणि अति-मोठ्या बेअरिंगच्या बसवण्या-काढण्याच्या बाबतीत. वेगळे करता येण्याजोग्या बाह्य रिंग असलेले सामान्य अँगल कॉन्टॅक्ट बॉल बेअरिंग, टेपर्ड रोलर बेअरिंग, सिलिंड्रिकल रोलर बेअरिंग आणि नीडल रोलर बेअरिंग बसवणे आणि काढणे सोपे असते, आणि त्यांच्या आतील व बाहेरील रिंग अनुक्रमे शाफ्टवर किंवा हाऊसिंग बोअरमध्ये बसवता येतात. याव्यतिरिक्त, टेपर्ड बोअर आणि अडॅप्टर स्लीव्ह असलेले स्फेरिकल रोलर बेअरिंग, दुहेरी रांगेतील सिलिंड्रिकल रोलर बेअरिंग आणि स्फेरिकल बॉल बेअरिंग बसवणे आणि काढणे अधिक सोपे असते.
पोस्ट करण्याची वेळ: २३ जून २०२५




